Od 1 stycznia 2026 r. weszły w życie istotne zmiany dotyczące działalności nierejestrowanej (nieewidencjonowanej). Nowelizacja ustawy Prawo przedsiębiorców ma ułatwić legalne dorabianie bez konieczności zakładania firmy, szczególnie osobom osiągającym nieregularne przychody – np. freelancerom, sprzedającym w internecie czy osobom świadczącym drobne usługi (więcej o działalności nierejestrowanej).

Najważniejsza zmiana dotyczy sposobu liczenia limitu przychodów. Dotychczas obowiązywał limit miesięczny, natomiast od 2026 r. ustawodawca wprowadził limit kwartalny. W mojej ocenie oznacza to większą elastyczność, ale jednocześnie stwarza nowe ryzyka, o których wiele osób może nie wiedzieć.

Czym jest działalność nierejestrowana?

Działalność nierejestrowana jest to forma drobnej działalności zarobkowej prowadzonej bez wpisu do CEIDG, czyli bez formalnej rejestracji działalności gospodarcze. Została wprowadzona przez ustawę Prawo przedsiębiorców jako uproszczony model legalnego „dorabiania”, ale bez pełnego zakresu obowiązków ciążących na przedsiębiorcy prowadzącego działalność rejestrowaną.

Aby korzystać z tej formy działalności, trzeba spełniać dwa podstawowe warunki:

• przychód należny nie może przekroczyć ustawowego limitu, 
• osoba prowadząca działalność nie wykonywała działalności gospodarczej w ciągu ostatnich 60 miesięcy. 

Warunek 60 miesięcy pozostał bez zmian również w 2026 r. 

Największa zmiana od 2026 r. – limit kwartalny zamiast miesięcznego

Do końca 2025 r. limit działalności nierejestrowanej był liczony miesięcznie i wynosił 75% minimalnego wynagrodzenia za pracę.

Od 1 stycznia 2026 r. limit ten liczony jest kwartalnie i wynosi 225% minimalnego wynagrodzenia. 

Przy minimalnym wynagrodzeniu obowiązującym w 2026 r. ustalonym na poziomie 4 806 zł oznacza to, że:

• limit kwartalny wynosi 10 813,50 zł, 
• liczy się suma przychodów z całego kwartału,
• nie ma już znaczenia, w którym miesiącu danego kwartału osiągnięto wyższy przychód. 

Co to oznacza w praktyce?

Nowe przepisy są szczególnie korzystne dla osób osiągających nieregularne przychody.

Przykład:

Łączny przychód kwartalny wynosi 10 500 zł, a więc działalność nadal może być prowadzona bez rejestracji firmy.

W poprzednim stanie prawnym przekroczenie limitu w jednym miesiącu powodowałoby konieczność założenia działalności gospodarczej.

Uwaga – limit nadal można łatwo przekroczyć

Choć nowe przepisy zwiększają elastyczność, nie oznacza to jednak pełnej dowolności.

Należy mieć na uwadze, że największy problem może pojawić się w sytuacji nagłego wzrostu sprzedaży – np. w okresie świątecznym, sezonowym lub po intensywnej kampanii promocjnej w mediach społecznościowych.

Wynika to z faktu, że po przekroczeniu limitu działalność taka automatycznie staje się działalnością gospodarczą w rozumieniu przepisów, a w konsekwencji osoba prowadząca działalność ma jedynie 7 dni na dokonanie wpisu do CEIDG. 

W praktyce dla takiej osoby oznacza to konieczność:

• rejestracji działalności, 
• wyboru formy opodatkowania, 
• zgłoszenia do ZUS, 
• rozpoczęcia prowadzenia odpowiedniej dokumentacji księgowej, 
• ewentualnego rozliczania VAT. 

Podsumowanie

Rok 2026 przyniósł największą od lat zmianę w działalności nierejestrowanej. Wprowadzenie kwartalnego limitu przychodów daje większą elastyczność i ułatwia legalne dorabianie bez firmy.

Jednocześnie nowe przepisy wymagają większej kontroli przychodów i świadomego planowania działalności. Przekroczenie limitu nadal skutkuje koniecznością rejestracji firmy, a działalność nierejestrowana nie zwalnia ani z podatku dochodowego, ani – w określonych przypadkach – z obowiązków VAT.

Dla wielu osób będzie to nadal dobre rozwiązanie „na próbę” lub „na start”, ale warto pamiętać, że przy rosnącej skali działalności granica między „dorabianiem” a już pełnoprawnym biznesem może zostać przekroczona szybciej, niż się wydaje.

Podstawy prawne

• art. 5 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców (Dz.U. z 2024 r. poz. 236 ze zm.), 
• ustawa z dnia 25 lipca 2025 r. o zmianie niektórych ustaw w celu uproszczenia procedur administracyjnych oraz wsparcia przedsiębiorczości (Dz.U. z 2025 r. poz. 1168), w szczególności art. 5 pkt 1–2.